Gezondheid · 5 minuten leestijd

Waarom stilzitten het nieuwe roken is — en wat je eraan doet

Langdurig stilzitten is geassocieerd met verhoogd risico op cardiovasculaire aandoeningen, diabetes type 2 en vroegtijdige sterfte — onafhankelijk van hoeveel je sport. Sporten compenseert langdurig zitten slechts gedeeltelijk.

Wat er in je lichaam gebeurt

Na 20 tot 30 minuten stilzitten daalt de activiteit van lipoprotein lipase sterk. Na negentig minuten is de bloedsuikerregulatie merkbaar verstoord. Die effecten treden op ongeacht hoe fit je bent.

OnderzoekEen meta-analyse van meer dan een miljoen mensen in The Lancet toonde dat mensen die meer dan acht uur per dag zaten een significant hoger sterftecijfer hadden, zelfs gecorrigeerd voor sportgedrag. Sporten reduceerde het risico maar elimineerde het niet volledig.

Wat werkt

Elke dertig minuten kort opstaan heeft een groter effect op bloedsuikerregulatie dan eenmaal een uur lopen gevolgd door de rest van de dag zitten. Korte wandelingen zijn de meest effectieve oplossing. Twee minuten lopen elke dertig minuten neutraliseert het grootste deel van de negatieve effecten. Combineer dit met ochtendzonlicht voor extra effect op ritme en energie.

VEELGESTELDE VRAGEN

Waarom is langdurig zitten schadelijk voor je gezondheid?

Na 20-30 minuten stilzitten daalt de lipoprotein lipase-activiteit sterk. Na negentig minuten is de bloedsuikerregulatie merkbaar verstoord. Langdurig zitten is onafhankelijk van sportgedrag geassocieerd met hogere risico's op cardiovasculaire aandoeningen, diabetes en vroegtijdige sterfte.

Helpt sporten om de schade van zitten te compenseren?

Deels. Een uur sporten per dag reduceert het risico maar elimineert het niet volledig bij mensen die de rest van de dag zaten. Frequente korte onderbrekingen van het zitten hebben een groter effect op bloedsuikerregulatie dan eenmalig lang bewegen.

Hoe onderbreek je zittend werk het effectiefst?

Twee minuten lopen of bewegen elke dertig minuten neutraliseert het grootste deel van de negatieve effecten. Een timer instellen werkt beter dan bewust eraan denken. Wandelvergaderingen en staand telefoneren zijn makkelijke aanpassingen.